Meldcode huiselijk geweld en kindermishandeling

Voorbereiding op de lesdag

Voorafgaand aan de training lezen deelnemers de Reader Basistraining Meldcode huiselijk geweld en kindermishandeling. Voorafgaand aan de training maken de deelnemers alle opdrachten opgenomen in de Reader

Basistraining Meldcode huiselijk geweld en kindermishandeling:

• Opdracht 1: Persoonlijke leerdoelen
• Opdracht 2: Stappen van de meldcode
• Opdracht 3: De Meldcode starten
• Opdracht 4: De Meldcode binnen de eigen organisatie

 

Programma

Accreditaties

Deze training is door het Kwaliteitsregister Jeugd (SKJ) geaccrediteerd voor het opleidingstraject van jeugdzorgwerkers en jeugd- en gezinsprofessionals en is toegekend voor 9,60 accreditatiepunten.

Doelgroep

Deze training is bedoeld voor professionals en medewerkers die in hun werk potentieel geconfronteerd kunnen worden met signalen van huiselijk geweld en

kindermishandeling. De training richt zich primair op hbo-geschoolde professionals werkzaam in de zorg, onderwijs, welzijn en aanverwante sectoren, zoals artsen, verpleegkundigen, maatschappelijk werkers, leraren, pedagogen, psychologen, jeugdhulpverleners en gemeentelijke medewerkers.

Daarnaast is de training eveneens toegankelijk voor ondersteunende medewerkers en frontofficepersoneel dat regelmatig contact heeft met cliënten, patiënten of bezoekers. Denk hierbij aan receptionisten in zorgpraktijken, telefonisten van hulpverleningsorganisaties, administratief personeel bij onderwijsinstellingen, baliemedewerkers bij gemeentelijke diensten, sportinstructeurs, medewerkers van bibliotheken en culturele instellingen, en vrijwilligers binnen maatschappelijke organisaties die een signalerende rol vervullen.

De training is geschikt voor zowel beginnende als ervaren medewerkers die hun signalerende vaardigheden willen ontwikkelen of actualiseren in overeenstemming met de wettelijke meldcode. Ook professionals die werken in multidisciplinaire contexten of als schakel fungeren tussen verschillende instanties vinden in deze scholing concrete handvatten die direct toepasbaar zijn in hun dagelijkse werkpraktijk. De aangereikte kennis en werkwijzen zijn evidence- based, ethisch verantwoord en sluiten aan bij de professionele standaarden voor vroeg-signalering en adequate doorverwijzing binnen het hulpverleningsnetwerk.

Professionele ontwikkeling van de deelnemer draagt hiermee niet alleen bij aan het versterken van de eigen deskundigheid en handelingsbekwaamheid, maar vormt tevens een essentiële bijdrage aan de kwaliteit en effectiviteit van de zorgketen bij het beschermen van kwetsbare kinderen en volwassenen in geweldsituaties.

Doelstellingen

Na afronding van deze training:

• Ben je in staat de verschillende vormen van huiselijk geweld en kindermishandeling te benoemen en te onderscheiden, evenals inzicht te hebben in de onderliggende risicofactoren en mogelijke gevolgen voor slachtoffers en hun omgeving.
• Ben je in staat de fysieke, emotionele en gedragsmatige signalen van onveiligheid en kindermishandeling tijdig te herkennen, adequaat te documenteren en systematisch in kaart te brengen binnen jouw professionele werkcontext.
• Ben je in staat om de waargenomen signalen en zorgen op een gestructureerde en constructieve wijze te bespreken met collega's, leidinggevenden en andere betrokken professionals binnen het multidisciplinaire netwerk.
• Ben je in staat het gesprek aan te gaan met ouders en verzorgers op een respectvolle, niet-oordelende en empathische manier, waarbij je rekening houdt met de complexiteit van de situatie en waarbij de belangen van het kind centraal worden gesteld.
• Ben je in staat de Meldcode Kindermishandeling correct toe te passen in de praktijk en jouw wettelijke verantwoordelijkheden te kennen en na te leven conform het Protocol Kindermishandeling en Grensoverschrijdend Gedrag, inclusief de juiste procedures voor melding en doorverwijzing.

Deze competenties dragen bij aan een professionele en zorgvuldige benadering van complexe situaties, waarbij de veiligheid en het welzijn van kinderen en gezinnen vooropstaan en de kwaliteit van de hulpverlening wordt gewaarborgd.

 

Werkwijze

De training Meldcode huiselijk geweld en kindermishandeling is didactisch opgebouwd als een post-hbo-leertraject, gericht op kennisontwikkeling, vaardigheidstraining en professionele bewustwording. De opzet combineert theoretische kennisoverdracht met ervaringsgericht leren, waarbij deelnemers op cognitief, emotioneel en vaardigheidsniveau worden geactiveerd. Deze werkwijze sluit aan bij de kenmerken van formeel leren zoals beschreven in het accreditatiekader van SKJ, en is ontworpen om professionele competenties in signalering, gesprekvoering en besluitvorming te versterken.

De leeromgeving is veilig, activerend en praktijkgericht. Deelnemers worden uitgenodigd tot reflectie op eigen ervaringen, het delen van professionele uitdagingen en het kritisch analyseren van complexe casussituaties. Theorie en praktijk worden voortdurend aan elkaar gekoppeld, met aandacht voor zowel individuele vaardigheden als interprofessionele samenwerking binnen het hulpverleningsnetwerk.

De volgende leeractiviteiten worden ingezet:

• Literatuurstudie (zelfstudie vooraf): Deelnemers bestuderen voorafgaand aan de bijeenkomst de Reader Meldcode huiselijk geweld en kindermishandeling. Deze theoretische basis vormt het fundament voor de toepassing tijdens de trainingsdag en bevat actuele informatie over vormen van huiselijk geweld, wetgeving, en het stappenplan van de Meldcode.
• Theoretische kennisoverdracht: Tijdens de bijeenkomst worden wetenschappelijke concepten en wettelijke kaders behandeld, waaronder de verschillende vormen van huiselijk geweld, systeemtheoretische benaderingen, risicofactoren en gevolgen van geweld.
• Interactieve opdrachten en casuswerk: Deelnemers werken met realistische casussituaties waarin zij de stappen van de Meldcode toepassen. Via opdrachten zoals het herkennen van signalen in videomateriaal, het toepassen van het afwegingskader en het oefenen van gesprekstechnieken ontwikkelen zij praktische vaardigheden. Er wordt gewerkt in afwisseling tussen individueel, tweetallen en plenaire bespreking.
• Praktijkgerichte oefeningen: Door middel van rollenspellen en gespreksimulaties ervaren deelnemers hoe het is om moeilijke gesprekken te voeren met betrokkenen. Deze ervaringsgerichte leeractiviteiten vergroten het inlevingsvermogen en versterken de communicatieve vaardigheden die nodig zijn voor effectieve toepassing van de Meldcode.
• Reflectie en peer-learning: Deelnemers reflecteren systematisch op hun eigen professionele context, belemmeringen die zij ervaren bij het signaleren van geweld, en mogelijkheden voor implementatie binnen hun eigen organisatie. Door het delen van ervaringen leren deelnemers van elkaar en ontstaat een rijke leeromgeving waarin verschillende perspectieven worden gehoord.
• Schriftelijke eindopdracht: Na afloop van de training stellen deelnemers een implementatieplan op waarin zij concrete doelen en actiepunten formuleren voor de implementatie van de Meldcode binnen hun eigen werkpraktijk. Dit plan wordt getoetst op volledigheid, realiteitsgehalte en toepasbaarheid.

Deze didactisch opgebouwde en participatieve werkwijze draagt bij aan duurzame professionalisering binnen het hulpverleningsveld. De training richt zich niet alleen op kennisvermeerdering, maar vooral op het versterken van professioneel zelfvertrouwen, praktische vaardigheden en het vermogen om in complexe situaties adequate beslissingen te nemen die bijdragen aan de veiligheid en bescherming van kwetsbare burgers.

1. Ondersteunen bij regievoeren

Tijdens deze training ontwikkelen jeugd- en gezinsprofessionals hun vermogen om cliënten actief te ondersteunen in het (her)pakken van regie over hun eigen hulpverleningstraject. In de huidige praktijk ervaren veel professionals dat gezinnen zich afhankelijk of zelfs passief opstellen, mede als gevolg van eerdere negatieve ervaringen met hulpverlening of complexe leefomstandigheden. Deze training biedt handvatten om in zulke situaties methodisch én relationeel te werken aan het versterken van eigenaarschap.

Centraal staat het ontwikkelen van een houding waarin de professional niet stuurt, maar samenwerkt. Deelnemers leren hoe zij al vanaf de startfase van het traject transparant kunnen communiceren over doelen, verwachtingen en mogelijkheden. Door het inzetten van gesprekstechnieken (zoals ORBS en LSD), reflectie op kernwaarden en interactieve oefeningen zoals rollenspellen en casusbesprekingen, groeit hun bewustzijn van hoe hun eigen gedrag en communicatie invloed hebben op het ervaren eigenaarschap van cliënten.

De training maakt gebruik van principes uit traumasensitief werken en verbindende communicatie, zodat professionals leren afstemmen op de vaak kwetsbare positie van jeugdigen en gezinnen. Ze leren hoe zij veiligheid en vertrouwen kunnen opbouwen, ruimte geven voor perspectieven van de cliënt en tegelijkertijd zorgen voor een heldere structuur. Hierdoor ontstaat ruimte voor gezamenlijke besluitvorming en gedeelde verantwoordelijkheid.

Door de koppeling tussen theorie, zelfreflectie en praktische toepassing in realistische situaties worden deelnemers toegerust om regievorming niet alleen te stimuleren, maar ook duurzaam te verankeren binnen hun handelen. Ze ervaren hoe het versterken van de regierol van de cliënt leidt tot meer betrokkenheid, motivatie en effectievere hulpverlening. Zo draagt deze training aantoonbaar bij aan de ontwikkeling van de competentie ‘Ondersteunen bij regievorming’, zoals bedoeld binnen het SKJ-competentieprofiel.

2. Samenwerken met de jeugdige en het gezin

In deze training staat het versterken van de samenwerkingsrelatie tussen professional, jeugdige en gezin centraal. Samenwerking is meer dan een goede verstandhouding; het vraagt om een bewuste, gelijkwaardige en methodisch onderbouwde benadering waarin het perspectief van het gezin daadwerkelijk leidend wordt gemaakt. De training biedt deelnemers inzicht en vaardigheden om deze samenwerking in elke fase van het hulpverleningsproces duurzaam en respectvol vorm te geven.

Deelnemers oefenen in het afstemmen op de beleving, motivatie en behoeften van jeugdigen en ouders. Door inzet van gesprekstechnieken als open vragen stellen, reflectief luisteren en het expliciet maken van verwachtingen, leren zij hoe zij de betrokkenheid van gezinnen vergroten en hen uitnodigen tot actieve participatie. Er is specifieke aandacht voor hoe je als professional de ruimte creëert waarin gezinsleden zich gehoord, erkend en serieus genomen voelen — ook als er sprake is van weerstand, zorg of wantrouwen.

De training leert professionals om het perspectief van gezinnen niet alleen op te halen, maar ook een gelijkwaardige plaats te geven in de besluitvorming en planvorming. Theorie en casuïstiek worden verbonden aan actuele thema’s zoals diversiteit, gezinscultuur, trauma en gehechtheid, waardoor deelnemers leren aansluiten bij uiteenlopende gezinssystemen. Ze ontwikkelen hierin ook sensitiviteit voor (onbewuste) professionele opvattingen die samenwerking kunnen belemmeren en leren hoe zij deze kunnen bijstellen.

Daarnaast biedt de training ruimte voor reflectie op eigen handelen in het contact met gezinnen. Door intervisie, rollenspel en reflectieve opdrachten worden deelnemers uitgedaagd om hun houding, taalgebruik en keuzes te bevragen vanuit het perspectief van de jeugdige en diens gezin. Ze leren hoe zij werken aan een gezamenlijke koers, ook wanneer belangen of visies uiteenlopen.

Op deze wijze draagt de training bij aan het versterken van een actieve, transparante en veilige samenwerkingsrelatie met jeugdigen en gezinnen. Een relatie waarin ruimte is voor verschil, maar waarin gezamenlijke doelen en gedeelde verantwoordelijkheid centraal staan — in lijn met de kern van deze SKJ-competentie.

3. Versterken van het netwerk

De training ondersteunt jeugd- en gezinsprofessionals in het herkennen, activeren en versterken van de formele én informele netwerken rond de jeugdige en het gezin. In het sociaal domein is netwerkversterking geen aanvullende stap, maar een integraal onderdeel van duurzame hulpverlening. Het vraagt om een verschuiving van denken in hulpverlening naar denken in steunstructuren: wie is er al, wie kan er nog meer zijn, en hoe betrekken we hen op een veilige en constructieve manier?

Tijdens de training leren deelnemers methodisch te onderzoeken welke mensen, instanties of verbanden belangrijk (kunnen) zijn in het leven van jeugdigen en gezinnen. Ze krijgen praktische handvatten om deze netwerken systematisch in kaart te brengen, bijvoorbeeld met netwerkcirkels, genogrammen of sociale kaarten. Daarbij ligt de nadruk op het herkennen van bestaande krachtbronnen en het benoemen van kansen om het netwerk actiever te betrekken bij het dagelijks functioneren of herstelproces.

In gesprekken met gezinnen leren professionals hoe zij netwerkversterking bespreekbaar maken op een respectvolle, niet-dwingende manier. Er wordt geoefend met het onderzoeken van wensen, grenzen en zorgen van cliënten rondom het delen van hun verhaal en het toelaten van anderen. Zo wordt inzichtelijk hoe professionals samen met gezinnen stap voor stap bouwen aan een netwerk dat gedragen en gewenst is — en dus duurzaam werkt.

Daarnaast richt de training zich op het versterken van de positie van de jeugdige binnen zijn of haar netwerk. Deelnemers reflecteren op hoe zij jongeren kunnen ondersteunen in het aangaan of herstellen van relaties en hoe zij op een coachende manier gesprekken kunnen faciliteren tussen gezinsleden en netwerkpersonen. Ook is er aandacht voor culturele diversiteit, loyaliteitsvraagstukken en situaties waarin het netwerk (deels) belastend is geweest.

Door deze integrale benadering ontwikkelen deelnemers een bredere blik op hulp en ondersteuning. Ze leren hoe ze vanuit hun professionele rol kunnen bijdragen aan de sociale bedding van jeugdigen, waardoor problemen niet alleen individueel maar ook collectief worden gedragen. De cursus draagt zo aantoonbaar bij aan het versterken van de competentie ‘Versterken van het netwerk’ — een essentiële pijler in het werken aan veerkracht, zelfredzaamheid en sociale duurzaamheid.

4. Interdisciplinair samenwerken met en rond de jeugdige en zijn systeem

Binnen het sociaal domein is samenwerking met andere disciplines onvermijdelijk én noodzakelijk. Geen enkel vraagstuk rond een jeugdige staat op zichzelf, en professionals zijn vaak slechts één schakel binnen een breder geheel van hulp, zorg, onderwijs en ondersteuning. Deze training stelt jeugd- en gezinsprofessionals in staat om effectief, gelijkwaardig en doelgericht samen te werken met collega’s uit andere vakgebieden — in het belang van het kind en zijn systeem.

Deelnemers leren hoe zij hun eigen rol helder kunnen positioneren binnen een multidisciplinair krachtenveld. Door middel van casuïstiekbesprekingen en simulatie-opdrachten oefenen zij met het formuleren van hun professionele visie, het beargumenteren van keuzes en het afstemmen op de werkwijze en kaders van andere betrokkenen. Daarbij is er specifieke aandacht voor hoe je elkaars expertise benut, grenzen respecteert en toch gezamenlijke verantwoordelijkheid draagt.

Tijdens de training staat het creëren van afstemming centraal: wat is ieders aandeel in het proces, wie neemt wanneer het initiatief, en hoe zorgen we dat de jeugdige en zijn gezin niet verdwalen in het systeem? Deelnemers ontwikkelen vaardigheden in het organiseren en leiden van overleggen, het maken van werkbare afspraken en het zorgvuldig vastleggen van gezamenlijke doelen en verantwoordelijkheden.

Daarnaast is er ruimte voor reflectie op spanningsvelden die zich kunnen voordoen in samenwerking — bijvoorbeeld bij verschil van visie, handelingssnelheid of werkkaders. De training reikt handvatten aan om hier constructief mee om te gaan, met behoud van relatie én focus op de hulpvraag van de jeugdige. Daarbij wordt benadrukt hoe belangrijk het is om verbindend te communiceren, ook wanneer het schuurt.

Door het versterken van hun interprofessionele communicatie, het oefenen met rolduidelijkheid en het actief leren schakelen tussen verschillende belangen en perspectieven, worden deelnemers toegerust om regie te nemen én ruimte te geven in samenwerking. Zo draagt deze training bij aan het professioneel functioneren binnen complexe ketensamenwerking en aan de kwaliteit en samenhang van de geboden hulp. Daarmee wordt zichtbaar bijgedragen aan de competentie ‘Interdisciplinair samenwerken met en rond de jeugdige en zijn systeem’.

5. Regie (deels en tijdelijk) overnemen van de jeugdige en zijn gezin

Hoewel het stimuleren van eigen regie het uitgangspunt is in de hulpverlening, zijn er situaties waarin het tijdelijk noodzakelijk is om als professional (een deel van) de regie over te nemen. Denk aan situaties waarin de veiligheid van een jeugdige in het geding is, er sprake is van stagnatie of overbelasting, of wanneer er onvoldoende handelingsvermogen bij het gezin aanwezig is. Deze training helpt deelnemers om in dergelijke situaties doordacht, zorgvuldig en professioneel te handelen, met behoud van verbinding.

Deelnemers leren hoe zij signaleren wanneer regieovername aan de orde is en hoe zij dit onderbouwen vanuit een methodisch en ethisch kader. Via realistische casuïstiek, reflectie en simulatie-oefeningen oefenen zij met het bespreekbaar maken van zorgen, het uitleggen van besluiten en het navigeren door complexe situaties waarin belangen, emoties en verantwoordelijkheden samenkomen. De training benadrukt hierbij het belang van transparantie, zorgvuldige documentatie en continue communicatie.

Een belangrijk leerdoel is het voorkomen dat tijdelijke regieovername omslaat in overnemen ‘bij gebrek aan beter’. Deelnemers leren hoe zij tegelijkertijd de eigen kracht van het gezin blijven aanspreken, en hoe zij werken aan het zo spoedig mogelijk terugleggen van de regie. Ze worden zich bewust van hun eigen invloed op het proces en ontwikkelen vaardigheden om richting te geven zonder over te nemen waar dat niet strikt noodzakelijk is.

In de training wordt gewerkt met een traumasensitieve en relationele benadering, die deelnemers helpt om regieovername te combineren met empathisch en waardengericht handelen. Ze oefenen in het hanteren van weerstand, het begrenzen vanuit zorg én het bewaken van professionele nabijheid. Dit zorgt ervoor dat gezinnen zich, ondanks het tijdelijk uit handen geven van controle, toch serieus genomen en betrokken voelen.

Door het versterken van professionele besluitvorming, kritische zelfreflectie en communicatieve stevigheid draagt deze training aantoonbaar bij aan het competent handelen wanneer (tijdelijke) regieovername onvermijdelijk is. Tegelijkertijd leren deelnemers hoe zij die verantwoordelijkheid met terughoudendheid en respect hanteren — met het oog op herstel van autonomie. Daarmee sluit de training naadloos aan bij de competentie ‘Regie (deels en tijdelijk) overnemen van de jeugdige en zijn gezin’.

6. Ethisch en integer handelen

Professionals in het sociaal domein opereren dagelijks in situaties waarin morele afwegingen, vertrouwelijkheid, professionele grenzen en wettelijke kaders samenkomen. In deze training worden deelnemers ondersteund in het ontwikkelen van een scherp ethisch kompas en het vermogen om integer te handelen, ook wanneer de situatie complex, gevoelig of onder druk is.

Deelnemers leren dat ethisch handelen begint bij zelfbewustzijn: weten waar je voor staat, welke waarden je leidend laat zijn in je handelen, en hoe je deze waarden expliciet maakt in je contact met jeugdigen, ouders en collega’s. Door middel van reflectieve opdrachten en intervisie leren zij onderscheid te maken tussen persoonlijke opvattingen en professionele normen. Ze krijgen inzicht in hoe hun overtuigingen het contact met cliënten kunnen beïnvloeden — positief én belemmerend.

In praktijksimulaties en casuïstiekbesprekingen worden situaties onderzocht waarin loyaliteit, autonomie, veiligheid en transparantie met elkaar botsen. Deelnemers oefenen in het hanteren van morele dilemma’s: hoe handel je als de belangen van jeugdige en ouder uiteenlopen? Wat doe je als het systeem van de jeugdige schadelijk lijkt, maar hij daar zelf anders over denkt? En hoe blijf je daarin trouw aan je professionele opdracht én aan het menselijk contact?

De training reikt kaders aan vanuit beroepsethiek, privacywetgeving, meldcodes en beroepsstandaarden, zodat deelnemers hun afwegingen niet alleen op gevoel, maar ook op kennis kunnen baseren. Tegelijkertijd leren ze hoe zij deze overwegingen zorgvuldig onderbouwen en communiceren — zowel richting cliënten als binnen multidisciplinaire teams.

Ethisch en integer handelen vraagt ook om moed: het durven benoemen van zorgen, het bespreekbaar maken van lastige kwesties en het nemen van verantwoordelijkheid voor de gevolgen van professioneel handelen. Deelnemers reflecteren daarom ook op hun positie in het systeem en hun bereidheid om te staan voor wat juist is, ook als dat onder druk staat.

Door deze combinatie van ethische theorie, zelfonderzoek en praktijkgerichte toepassing draagt de training krachtig bij aan het ontwikkelen van een professionele, integere beroepshouding. Deelnemers worden toegerust om in uiteenlopende contexten bewust, transparant en verantwoordelijk te handelen — in lijn met de SKJ-competentie ‘Ethisch en integer handelen’.

Studiebelasting

Contacturen: 6 uur (online klassikale trainingsdag van 09:30 - 16:30 uur, exclusief pauzes)

Zelfstudie: 5 uur totaal, onderverdeeld in:

Literatuurstudie: 4 uur Deelnemers bestuderen voorafgaand aan de training de Reader

 

Basistraining Meldcode huiselijk geweld en kindermishandeling. Deze reader bevat:

• Theoretische achtergronden over huiselijk geweld en kindermishandeling
• Wetgeving en het ontstaan van de Meldcode
• Uitgebreide beschrijving van de vijf stappen van de Meldcode
• Praktijkvoorbeelden en casusmateriaal
• Voorbereidende opdrachten

 

Voorbereidende opdrachten: 0,5 uur

• Opdracht 1: Persoonlijke leerdoelen
• Opdracht 2: Stappen van de meldcode
• Opdracht 3: De Meldcode starten
• Opdracht 4: De Meldcode binnen de eigen organisatie

 

Toetsing (eindopdracht): 1 uur De eindopdracht bestaat uit het opstellen van een

implementatieplan waarin de deelnemer een systematische analyse maakt van de huidige situatie binnen de eigen organisatie en concrete implementatiestappen formuleert voor effectieve toepassing van de Meldcode. Het plan bevat een tijdpad, mijlpalen en evaluatiemomenten en wordt beoordeeld op volledigheid, realiteitsgehalte en uitvoerbaarheid.

Totale studiebelasting: 11,5 uur

 

Aanwezigheid

Deze training vereist 100% fysieke aanwezigheid van de deelnemer gedurende de gehele lesdag. De aanwezigheid is een essentieel onderdeel van formeel leren zoals bedoeld in het SKJ-accreditatiekader.

Indien de deelnemer door overmacht of aantoonbare omstandigheden niet in staat is om (een deel van) de lesdag bij te wonen, kan na overleg met de opleider alsnog worden voldaan aan de aanwezigheidseis door het uitvoeren van een aanvullende individuele opdracht. De aard en inhoud van deze opdracht sluiten aan bij de gemiste onderdelen en worden vastgesteld door de trainer.

Zonder voltooiing van deze opdracht kan er geen certificaat van deelname worden verstrekt.

 

Toetsing

De toetsing binnen de training Meldcode huiselijk geweld en kindermishandeling is gericht op het aantonen van kennis over de Meldcode, inzicht in verschillende vormen van huiselijk geweld, en het vermogen om deze kennis systematisch te implementeren binnen de eigen werkcontext. De training wordt afgesloten met een schriftelijke eindopdracht in de vorm van een implementatieplan. Deze opdracht vormt een integratie van de opgedane kennis en bewustwording, met als doel duurzame en effectieve toepassing van de Meldcode binnen de eigen organisatie te waarborgen.

Voorwaarden voor succesvolle afronding:

Om de training met goed gevolg af te ronden en in aanmerking te komen voor accreditatiepunten, gelden de volgende voorwaarden:

• De deelnemer is gedurende de volledige online-lesdag aanwezig. Aanwezigheid is verplicht, conform de voorwaarden voor formeel leren binnen het SKJ-accreditatiekader.
• De deelnemer heeft voorafgaand aan de lesdag de verplichte literatuurbestudeerd en de voorbereidende opdrachten uit de Reader gemaakt.
• De deelnemer levert een schriftelijke eindopdracht in, bestaande uit een implementatieplan, en behaalt hiervoor een voldoende beoordeling.

Inhoud en criteria implementatieplan:

Het implementatieplan bestaat uit de volgende verplichte onderdelen:

• 1. Huidige situatieanalyse (25% van beoordeling)
  • Beschrijving van de huidige meldcode binnen de eigen organisatie
  • Analyse van sterke punten en verbeterpunten in het huidige protocol
  • Inventarisatie van beschikbare ondersteuningsstructuren (aandachtsfunctionaris, leidinggevenden, extern netwerk)
  • Identificatie van specifieke uitdagingen en belemmeringen binnen de eigen werkomgeving.
• 2. Doelstellingen en prioriteiten (20% van beoordeling)
  • Minimaal drie SMART-geformuleerde implementatiedoelen
  • Prioritering van doelstellingen op basis van urgentie en haalbaarheid
  • Koppeling aan organisatiedoelstellingen en kwaliteitsstandaarden
  • Beschrijving van verwachte resultaten en toegevoegde waarde
• 3. Concrete implementatiestappen (30% van beoordeling)
  • Gedetailleerd stappenplan voor elk van de vijf stappen van de Meldcode
  • Specificatie van benodigde acties per stap (signalering, consultatie, gesprekvoering, afwegingskader, besluitvorming)
  • Beschrijving van werkprocessen en procedures binnen de eigen functie
  • Integratie met bestaande werkwijzen en kwaliteitssystemen
• 4. Tijdplanning en mijlpalen (10% van beoordeling)
  • Realistisch tijdpad voor implementatie (minimaal 6 maanden, maximaal 1 jaar)
  • Identificatie van concrete mijlpalen en evaluatiemomenten
  • Planning van tussentijdse evaluaties en bijsturingen
  • Beschrijving van criteria voor succesvolle implementatie
• 5. Middelen en samenwerking (10% van beoordeling)
  • Identificatie van benodigde middelen (tijd, budget, materialen, scholing)
  • Beschrijving van interne en externe samenwerkingspartners
  • Plan voor overleg en afstemming met collega's, leidinggevenden en Veilig Thuis
  • Strategie voor het verkrijgen van organisatiesteun en commitment
• 6. Evaluatie en borging (5% van beoordeling)
  • Beschrijving van evaluatiemethoden en -criteria
  • Plan voor continue verbetering en actualisering van kennis
  • Strategie voor kennisdeling en overdracht aan collega's
  • Borging van duurzame toepassing binnen de organisatie

 

Beoordelingscriteria:

Het implementatieplan wordt beoordeeld aan de hand van de volgende criteria:

• Volledigheid: Alle onderdelen zijn uitgewerkt conform de opdracht en bevatten voldoende detail;
• Realiteitsgehalte: Het plan is haalbaar binnen de geschetste context en rekening houdend met organisatiemogelijkheden;
• Onderbouwing: Voorgestelde acties zijn gebaseerd op inzichten uit de training en literatuur;
• Systematiek: Het plan toont een logische opbouw en samenhang tussen verschillende onderdelen;
• Toepasbaarheid: Het plan is specifiek toegesneden op de eigen professionele context en organisatie;
• Innovatie: Er is sprake van creatieve en effectieve oplossingen voor geïdentificeerde uitdagingen.

 

Evaluatie van de training:

Aan het einde van de lesdag vullen deelnemers een digitale evaluatie in aan de hand van een gestandaardiseerd evaluatieformulier. De resultaten van deze evaluatie worden geanalyseerd en gebruikt voor kwaliteitsbewaking en de doorontwikkeling van het scholingsaanbod.

Literatuurlijst

Verplichte literatuur:

• Reader Basistraining Meldcode huiselijk geweld en kindermishandeling (2024). De Inzichten Academie (onder andere gebaseerd op de aanvullende literatuur).

Aanvullende literatuur:

• Janssen, H., Wentzel, W., C Vissers, B. (2019). Basisboek huiselijk geweld. Coutinho.
• Douma, L. (2024). Handleiding kindcheck: Handelen bij kindermishandeling en huiselijk geweld. Geraadpleegd via https://www.meldcode.nl

Websites en online bronnen:

• Huiselijk geweld. (z.d.). Geraadpleegd van https://www.huiselijkgeweld.nl
• Veilig Thuis. (z.d.). Geraadpleegd van https://www.veiligthuis.nl
• Richtlijnen jeugdhulp. (z.d.). Geraadpleegd van https://www.richtlijnenjeugdhulp.nl
• Meldcode huiselijk geweld en kindermishandeling. (z.d.). Geraadpleegd van https://www.meldcode.nl
• Nederlands Jeugdinstituut (NJi). (z.d.). Geraadpleegd van https://www.nji.nl
• Augeo Foundation. (z.d.). Geraadpleegd van https://www.augeo.nl

Wet- en regelgeving:

• Wet verplichte meldcode huiselijk geweld en kindermishandeling (2013)
• Wet Maatschappelijke Ondersteuning
• Uitvoeringsbesluit Wet op de jeugdzorg, artikel 55

Statistieken en onderzoek:

• Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS). (2024). Prevalentiemonitor Huiselijk en Seksueel Geweld 2020-2024.
• Eerste Kamer. (2023). Routekaart schadelijke praktijken. Geraadpleegd van https://www.eerstekamer.nl

Signaleringstools:

• Signalenkaart huiselijk geweld en kindermishandeling. (z.d.). Geraadpleegd van